Jaki powinien być podatek?

Istnieją cztery rodzaje zasad podatkowych: fiskalne, ekonomiczne, sprawiedliwości oraz techniczne. Co to oznacza w praktyce?

Wśród aspektów fiskalnych wyróżniamy zasadę wydajności, czyli podatki powinny być wydajnym źródłem dochodów państwa i jednostek samorządu terytorialnego (gmin, powiatów i województw), zasadę elastyczności, czyli wpływy z podatków powinny zwiększać się lub zmniejszać wskutek procesów gospodarczych, oraz zasadę stałości, czyli podatki nie powinny ulegać gwałtownym i częstym zmianom.

Reklama

Do ekonomicznych aspektów zaliczymy zasadę nienaruszalności majątku podatnika, tzn. podatek powinien być pokrywany z bieżących dochodów, by podatnik nie musiał spieniężać majątku do zapłacenia podatku. Z tą zasadą niezgodny był stosowany dawniej podatek pogłówny.

Jeśli chodzi o zasady dotyczące aspektu sprawiedliwości, możemy wyodrębnić zasadę powszechności, czyli ciężary podatkowe powinny obciążać jak największą grupę osób, zasadę równości, czyli podatki powinny być równomiernie rozłożone na wszystkich podatników oraz zasadę zdolności dochodowej (podatkowej), czyli podatki powinny być nakładane w taki sposób, aby bogaci byli bardziej obciążeni niż biedni.

Wśród technicznych zasad podatkowych możemy wyróżnić zasadę pewności, co oznacza, że podatki powinny być niezawodnym dochodem państwa, a także, że podatnik powinien wiedzieć z góry, jaki podatek będzie płacił. Inną techniczną zasadą jest zasada dogodności, czyli pobór powinien być dogodny dla podatnika, np. rolnika nie powinno się opodatkowywać w przednówku (okresie przed żniwami), tylko po nim. Także fakt, że VAT jest w zdecydowanej większości przypadków płacony przez sprzedawców, a nie kupujących wpisuje się w tę zasadę. Do zasad technicznych zaliczymy też zasadę taniości, która mówi o tym, że koszty poboru nie powinny uszczuplać nadmiernie dochodu państwa. Za przykład może posłużyć tutaj podatek od psów, którego pobór kosztował więcej niż wynosił dochód z niego (dlatego zmieniono ten podatek na opłatę).

Piotr Miszczuk

Dowiedz się więcej na temat: podatek | zasady | VAT | preferencje podatkowe

Reklama

Najlepsze tematy

Partnerzy